Orta mekdebi gutaranymda, kompýuterler bilen baglanyşykly bir zatlar etmek isleýändigimi bilýärdim, ýöne takyk näme edip biljegimi bilemokdym. Daş-töweregimdäkilere-de diňe programmist bolmak isleýändigimi aýdýardym. Ýöne, haýsy ýoldan gitmelidigimi ýa-da bu ýollaryň meni nirä eltjegini bilemokdym. Daş-töweregimde ýagdaýy meniňki bilen meňzeş, üstünlikli mysallar ýokdy. Öz ýolumy özüm anyklamaly boldum. Ýyldyz Tehniki Uniwersitetini taşlap, Bilkent uniwersitetine geçenimde ýagdaý ýuwaşdan üýtgäp başlady. Bilkent uçurymlarynyň köpüsiniň Google, Facebook ýaly uly tehnologiýa kompaniýalarynda işleýändigini gördüm. Olaryň käbiri bilen tanyşmak mümkinçiligimem boldy.…

Soňky onýyllyklaryň dowamynda emeli aňyň(AI) birnäçe kesgitlemesi ýüze çykan hem bolsa, Jon Makkarti 2004-nji ýyldaky kagyzda aşakdaky kesgitlemäni hödürleýär, "akylly maşynlary, esasanam akylly kompýuter programmalaryny ýasamagyň ylym we tehnikasy. Adamyň akyl-paýhasyna düşünmek üçin kompýuterleri ulanmak ýaly şuňa meňzeş mesele bilen baglanyşykly, ýöne AI biologiki taýdan gözegçilik edip boljak usullar bilen çäklenmeli däl. Şeýle-de bolsa, bu kesgitlemeden onlarça ýyl öň, emeli aň söhbetdeşliginiň döremegi Alan Týuringiň 1950-nji ýylda neşir edilen " hasaplaýyş enjamlary we aň" atly…

- Ilkinji kompýuteriň agramy 27 tonnadan gowrakdy. -Dünýä walýutasynyň takmynan 90% -i diňe kompýuterlerde bar. - Iň uly kompýuter markalarynyň käbiri Garaagesda başlandy. - Hakerler her aýda 6000 töweregi täze wirus ýazýarlar Bu wiruslar operasiýa ulgamlarynyň köpüsini saýlamaga niýetlenendir, şonuň üçin wiruslardan we zyýanly programmalardan gaça durmagy öwrenmek zerurdyr! - Ilkinji Gigabaýt sürüjiniň bahasy 40,000 dollar 1980-nji ýylda çykdy we agramy 550 kg. - Ilkinji “Macintosh” kompýuteriniň mysalynda 47 gol bar Enjamyň içinden, Macintosh-yň 1982-nji…

Emeli intellekt (Aİ) Tehnologiýanyň çäklerini öňe sürýän we adamzadyň gözýetimlerini giňeldýän emeli intellekt (AI) häzirki döwrüň iň tolgundyryjy we iň köp ara alnyp maslahatlaşylýan ugurlaryna öwrüldi. Geljegiň emele gelmeginde möhüm rol oýnar diýlip çaklanylýan AI, durmuşymyzdan başlap, jemgyýetleşişimize çenli durmuşymyzyň ähli ugurlaryny üýtgedip biler. Emeli intellekt näme we nirelere ýetip biler? yönekeý söz bilen aýdylanda, emeli intellekt adam akyl-paýhasyna meňzeýän has üstün we köp meseleleri ýerine ýetirip bilýän kompýuter ulgamlarydyr. Bu ulgamlar köp mukdarda maglumatlary…

Web sahypalary günsaýyn meşhur bolýar we häzirki wagtda internet ulgamynda aýrylmaz aragatnaşyk platformasy hökmünde ulanylýar. Web sahypalaryň günümizde köp peýdalanmagy bilen ulanyjylar üçin has netijeli, ulanyjy interfeýsi ýokary bolan, dinamiki web saýtlary döredilýär. Şunuň bilen birlikde web programmalaryny döretmek üçin ulanylýan tehnologiýalar hem kämilleşýär. Programmirleme bilen meşgullanýan adamyň bu tehnologiýalardan habardar bolmagy, özüni kämilleşdirmek üçin zerur bolan programmirleme dillerinden baş alyp çykmagy möhümdir. Emma programmirleme öwrenmeklige ýaňy-ýaňy girişen adamlar üçin ilki bilen jogap berilmeli sowallaryň…

Operasion ulgamy (Operating System) mundan beýläk OU - kopýuterin iň aşakdaky gatlagynda ýerleşýän programma üpjünçiligi. OU kompýuteryň enjamy (demir) we kompýuter ulanyjynyň arasyndaky interfeýsi (interface) bolup, ähli programmalaryň işlemesini dolandyrýar. Halkyň içinde giňden tanalýan we ulanylýan Windows - hem operasion ulgam hasaplanýar. OU ulanyjy bilen kompýuteriň arasynda baglaşdyryjy köpri bolup hyzmat edýär. Operasion ulgamynyň ýumuşlary OU faýl, proses we ýat dolandyryş, giriş-çykyş (Input-Ouput) gurluşlaryny işlemek, kompýuteriň disk gurluşy, printer, monitor periferialaryny dolandyrmak ýaly ýönekeý işleri…

1990-njy ýyllarda ýaşlygyny geçiren nesil häzirki ýaşlara (Z nesil) garaňda biribiri bilen has köp sosial aragatnaşykda bolupdyr. Hazirki nesilde sosial aragatnaşyk internet torunyñ üsti bilen amala aşýar. Elbetde internet torunyň ýaýbaňlaşmagy netijesinde uzakdaky adamlar bilen aragatnaşyk sakalamak aňsat boldy. Bu tehnologiýanyn elbetde köp peýdasy boldy, emma onuň bilen bilelikde zyýanlary hem boldy. 1990-njy ýyllaryň yaşlary daşarda has köp wagt geçirýärdi. Häzirki yaşlar olara garaňda daşarda az wagt geçirýärler olaryň köp bölegi köplenç öýden az cykýar…

Tehnologiýasyz ýaşap bilmeris - bu hakykat. Emma zyýanly netijelerden özümizi nädip goramalydygymyz hakda has köp bilmeli. Wi-Fi marşrutizatoryny howpsuz ulanmak ýa-da iň bolmanda bolup biljek zyýany azaltmak barada käbir maslahatlary belläp geçeliñ. Internete birikmek üçin ulanylýan simsiz Wi-Fi ulgamy häzirki wagtda hemme ýerde diýen ýaly giñden ulanylýar. Şeýle-de bolsa, Wi-Fi enjamlaryny oturtýan hyzmat işgärleriniň saglyga howp salmagy barada anyk görkezmeleriň bardygyny az adam bilýär. Simsiz enjamlary birikdirmek üçin routerleri ulanýarys.Routeriň özi saglyga ep-esli zyýan ýetirip…